مقالات

شانکر سیتوسپورایی درختان سیب

شانکر سیتوسپورائی سیب

بیماری شانکر سیتوسپورائی سیب که به نام بیماری دارخور سیب نیز نامیده شده در منطقه سردسیر کوهستانی سمیرم اصفهان به شدت شیوع دارد و اشکان نیز شیوع آن را در باغ های مناطق کوهستانی و مرتفع استان تهران مانند ارنگه و شهر ستانک با آلودگی 65 درصد گزارش نموده  است.

در سمیرم نیز آلودگی آن زیاد و در مناطق و باغات آلوده کمتر درختی را می توان یافت که شانکر یا لکه کوچکی از شروع آلودگی روی آن نباشد.

علایم بیماری

علایم بیماری شامل ایجاد لکه های کوچک و بزرگ نکروز روی شاخه ها و تنه می باشد و نهایتا این لکه ها بزرگتر شده و سطح آنها ترک خورده و بافت چوب در زیر پوست تغییر رنگ می دهد و به تدریج شاخه ها و درخت خشک میگردد.

عامل بیماری

عامل این شانکر قارچ Cytospora rubescens  می باشد. پیکنیدهای قارچ روی شاخه ها و تنه آلوده به صورت دانه های ریز خاکستری تشکیل میگردد. اندازه پیکنیدیوسپور از2/3-5×3/1 میکرون تغییر می کند و متوسط ابعاد آنها 2/4×3/1 میکرون اندازه گیری شده است.

کلنی قارچ در محیط کشت مالت آگار در آغاز رشد سفید و به تدریج با گذشت زمان به رنگ کرم در می آمد. پیکنیدهای قارچ به تعداد زیاد در این محیط تشکیل می شود. رشد میسلیم قارچ در5 درجه و 40 درجه سانتیگراد متوقف میگردد و درجه حرارت مناسب برای رشد قارچ 28-31 درجه سانتیگراد می باشد.

چرخه بیماری

قارچ عامل بیماری برای ایجاد آلودگی احتیاج به راه نفوذ دارد و آلودگی از محل قطع شاخه های هرس شده یا شکسته در اثر برداشت محصول و غیره ، زخم های ایجاد شده و یا انساجی که دچار آفتاب زدگی شده است حادث می شود و اولین نشانه های بیماری به شکل لکه های عنابی رنگ در سطح تنه یا شاخه ها ، بیشتر در محل قطع شاخه یا سیخک های (spur)  شکسته ظاهر می گردد.

کمی فرورفتگی بافت های پوست و نرمی انساج در محل این لکه ها مشهود و محسوس است. به تدریج لکه های وسیع و رنگ آنها قهوه ای شده و در پوست ترک هایی پیدا می شود و منجر به پیدایش شانکر می گردد. در مراحل آخر پوست تنه و شاخه در محل شانکر از چوب شده و قسمت های بالای محل شانکر خشک می شود. آلودگی بیشتر در فواصل پاییز و زمستان و اوایل بهار حادث می شود و درخت های مسن و یا ضعیف بیشتر مورد حمله قرار می گیرد.

مبارزه

بررسی های انجام شده در مورد مبارزه با این بیماری تاکنون نشان می دهد که برداشتن بافت های آلوده و فاسد پوست درخت در محل شانکرها با ابزار مخصوص و مناسب و بلافاصله پانسمان آن با چسب مخصوص و محتوی 3 درصد قارچ کشThiophanate methyl (توپسین) در فصل مناسب در سالم سازی درخت های مبتلا و کنترل بیماری رضایت بخش می باشد.(اشکان 1365)

برای جلوگیری از ایجاد آلودگی جدید سم پاشی درختان بیمار و پانسمان شده ضرورت دارد و بر اساس آزمایشات اشکان(1370) سم پاشی درختان با بنومیل 7/0 در هزار در سه دفعه نوبت اول زمان ریزش کامل گلبرگ و تشکیل میوه های جوان نوبت دوم هنگام فندقی شدن میوه ها و نوبت سوم در اواسط  مردادماه بیش از 50 درصد در کاهش شانکرها نسبت به شاهد موثر بوده است.

دانلود نشريه ترويجي وزارت جهاد كشاورزي سازمان تحقيقات، آموزش و ترويج كشاورزي موسسه تحقیقات گياهپزشكي كشور

 

پست های مرتبط