مقالات

زنبور سیاه گوجه

زنبور سیاه گوجه

Hoplocampa minuta christ

Syn. Hoplocampa fulvicornis F.

Tenthredinidae, Hym.

Ger. Schwarze Pflaumensaegewespe

زنبور سیاه گوجه که به نام های زنبور گوجه، کرم گوجه و به آلمانی زنبور سیاه گوجه نیز گفته می شود، در ایران ابتدا در سال ۱۳۲۸ توسط دواچی گزارش و شرح داده شده است. این زنبور به درختان آلو ،گوجه ،زردآلو و احیاناً بعضی از انواع دیگر درختان میوه حمله می نماید و لارو آن از میوه های تازه تشکیل شده و بالاخص از مغز و هسته آنها تغذیه می نماید و موجب ریزش زیاد میوه ها می گردد. خسارت این آفت مخصوص روی درخت گوجه( که در اصفهان آلوچه می گویند) بسیار شدید و داروها خیلی زود در چغاله های ریز قرار می گیرند. زنبور سیاه گوجه از اطراف تهران، قزوین ،همدان ،اراک و اصفهان گزارش شده و احتمال دارد که در سایر مناطق میوه خیز کشور نیز وجود داشته باشد.

حشره کامل زنبور کوچکی است به طول ۴-۵ میلیمتر و رنگ عمومی آن سیاه و بال هایش شفاف همراه با لکه های خاکستری می باشد. پاها نیز قهوه ای روشن است. طول لارو کامل۹-۱۱ میلیمتر ، استوانه‌ای با کمی انحنا، به رنگ سفید متمایل به سبز و گاهی زرد رنگ و دارای سه جفت پای صدری، شش جفت پای شکمی و یک جنبه های مقعدی است.

زنبور سیاه گوجه زمستان را به صورت لارو در داخل پیله ای، در عمق ۱۰ سانتی متری خاک می گذراند. در اوایل بهار لارو مزبور تبدیل به شفیره شده و از آن زنبور حشره کامل بیرون می آید. زمان ظهور حشرات کامل اواخر اسفند ماه اوایل فروردین ماه است. سپس حشرات نر و ماده جفت گیری نموده و حشره ماده تخم های خود را به طور انفرادی داخل نسج میوه جوان قرار می دهد. گاهی در موقع تخم ریزی هنوز گلبرگها نریخته و میوه نیز نمایان شده است. هر حشره ماده تا ۷۰ عدد تخم میتواند بگذارد. تخم ها پس از حدود ۱۴ روز باز شده و دارو کوچکی از آن خارج می گردد که بلافاصله وارد میوه شده و به طرف هسته رفته و در آنجا تغذیه می نماید، هر لارو ممکن است تا ۵ میوه را کرمو کند. دوره لاروی۲۰-۲۵ روز طول میکشد و سپس لارو روی خاک افتاده و در زیر خاک پیله ای برای خود درست می نماید و بدین ترتیب این زنبور فقط یک نسل در سال دارد. برای مبارزه شیمیایی علیه زنبور سیاه گوجه بایستی درختان را در بهار خیلی زود موقعی که۱-۵ درصد گل ها باز شده با یکی از سموم فسفره مانند دیازینون ۶۰% به نسبت یک در هزار سمپاشی نمود.